KURULUŞLARIMIZ

Güncel Sağlık

HİPERTANSİYONU YETERİNCE TANIYOR MUYUZ ?

18.10.2006 16:13:56

Hipertansiyon(yüksek tansiyon-yüksek kan basıncı) toplumun önemli bir bölümünü(Yaklaşık % 25 ) etkileyen , kontrol altına alınmadığı ve tedavi edilmediği takdirde kalp krizinden felce(beyin kanaması ve beyne pıhtı atması şeklinde oluşur).

Kalp ve böbrek yetmezliğinden görme ile ilgili problemlere kadar uzanan geniş yelpazeli ciddi bir toplumsal sağlık sorunudur.Hipertansiyonun % 95 den fazlası birincil(primer,esansiyel ) nedenler oluşturur.Ortalama % 1-5 sebep ise düzeltilebilir neden olarak tanı konulur(ikincil-sekonder)nedenlerdir.Kabaca birincil nedenler arasında genetik ,böbrek ve tuz metabolizması,böbrek ve böbrek üstü sistemden salgılanan bazı hormonlar,sempatik sinir sistemi ile ilgili faktörler yer alır.Yani birincil nedenler direk olarak saptanabilir değildir.Hipertansiyonda saptayabildiğimiz sorunlarda en sık olanı böbrek damar darlığı ve bazı hormonal bozukluklardır.

Genel olarak 120/80 mmHg(yani halk deyimi ile 12/8 ) üstü değerler yüksek kabul edilir aynı zamanda kalp,böbrek,beyin ve göz damarlarına yükseklik değeri ile doğru orantılı olarak zarar verir.Tansiyon(kan basıncı) ölçümü cıvalı,hava doldurmalı ve digital/elektronik cihazlarla yapılabilir.Kan basıncı ölçümü hastanın dinlenme halinde olduğu, son 1 saat içinde kafein içeren içecekler,sigara ve tütün ürünleri kullanmadan yapılmalıdır ve 5 dakikada bir 3 ölçüm alınmalıdır,ölçümler her iki koldan,oturur ve ayaktaki tansiyon değerleri göz önünde bulundurularak tekrarlanmalıdır.

Hipertansiyon teşhisi ; hastanın muayenesi,aralıklı kan basıncı ölçümleri , 24 saatlik tansiyon holteri ,kalbin ultrasonunda (ekokardiyografi) yüksek tansiyon ile ilgili bulgular ,çeşitli biyokimyasal tetkikler(özellikle ikincil nedenler için),hastanın risk faktörleri (aile öyküsü, obezite, diyabet, yüksek kan yağları, sigara kullanımı),alkol alımı ve beslenme alışkanlıkları değerlendirilerek konulur.Hastaya hipertansiyon teşhisi konulduktan sonra tedavi ağırlık derecesine göre diyet ve ilaç tedavisi ayağından oluşur.Doktorunuz tarafından hafif hipertansiyon teşhisi konmuşsa diyet tedavisi yeterli olabilir, Özellikle tuz kısıtlaması (günlük tuz alımı 5 gramın altında olmalıdır), sigara(her sigara içiminden yarım saat sonra ayrıca direk damar içi hasar ile kan basıncında yükselme yapar) ve alkolün bırakılması(fazla miktarda alımlar ani tansiyon yükselmeleri yapar),düzenli egzersiz (aerobik haftada en az 3-4 kez 30-45 dakika)yapılması,kilo verilmesi(vücut kitle indeksine göre,1 kg zayıflama ortalama büyük ve küçük tansiyonda 1-1.5 mmHg düşme sağlar), lifli gıdaların tüketiminin arttırılması,omega-3/6 çoklu doymamış yağ asidinden zengin diyet,kafeinli içeceklerden kaçınılması önerilmektedir.

Diyet tedavisi ile kan basıncı kontrol altına alınamayacaksa takipler sonucunda ilaç tedavisine başlanır.Aynı zamanda diyete de devam edilmesi gerekir.Yüksek tansiyonda ilaç tedavisine ömür boyu devam edilir ve belirli aralıklarla kalp ,böbrek,göz fonksiyonları değerlendirilerek ilaç dozları ve ek tedaviler gözden geçirilir.Tedavide amaç hastanın yaşı ne olursa olsun tansiyonun normal değerlerde tutulmasıdır.
Hipertansiyon masum bir hastalık değildir ve kontrol altına alınmazsa insan hayatını etkileyen ölümcül sonuçlar doğurabilir.

BAHAT HOSPİTAL
Dr. Hasan SAMUR
Kardiyoloji Uzmanı

Karşılaştığınız sorunları veya sormak istediğiniz soruları sitemizin iletişim mesajları kısmından iletebilirsiniz.

» Diğer makaleler