KURULUŞLARIMIZ

Güncel Sağlık

PARKİNSON HASTALIĞI NEDİR ?

28.11.2006 15:39:47

Parkinson hastalığı yaklaşık 200 yıldır bilinen bir hastalıktır. Genellikle geç yaşlarda (60 üstü) başlamakla beraber nadir de olsa 20 li yaşlarda da başlayabilir. Başlangıçta silik belirtilere yol açtığı için erken dönemde ve uzman olmayanlar tarafından tanınmayabilir. Belirti ve bulgular aylar ve yıllar içinde yavaşça ilerler. Klasik seyrinde önce vücudun bir bölgesinden (en sık koldan) başlar, daha sonra diğer bölgelere yayılır. Hastalığın ilerlemesi her hastada farklı hızdadır ve her hastada farklı belirtiler ön plandadır.

Hastalık yaklaşık olarak 10000 de 3-4 kişide görülür. Kadın-erkek görülme oranı birbirine yakındır.

Hastalığın nedeni

Beynin belli bir bölgesindeki (beyin sapındaki substansiya nigra) hücrelerin hasarlanması sonucu gelişir. Hastalık da bu bölgeden salgılanan –DOPAMİN- denen maddenin eksikliği nedeni ile oluşur. Hastalığa neden olan etkenler bugün için saptanamamıştır. Bazı ailelerde kalıtım yolu ile geçiş olabilir, ancak bu gibi hastalar tüm hastaların çok az bir kısmını oluşturular.

Hastalık belirtileri

Parkinson hastalığının 3 ana belirtisi vardır, Titreme, Hareketlerde yavaşlama ve Kaslarda sertleşme. Titreme genellikle tek taraflı ve en sık olarakta elde ortaya çıkar.Bu titremenin kendine has bir görünümü vardır, para sayma veya hap yapma şeklinde nitelendirilir. Hasta dinlenme durumundayken daha belirgindir ve hareket etmekle azalır. Burada belirtilmesi gereken önemli bir nokta ; her titremenin sebebi Parkinson hastalığı değildir. Titremenin diğer farkli pek çok sebebi vardır.

Hareketlerde yavaşlama başlangıçta genellikle hafiftir, hastalık ilerledikçe giderek artar. İleri evrelerde hasta tümüyle hareketsiz hale gelebilir. Başlangıçta hareketlerdeki yavaşlama günlük yaşamı etkilemez, ancak ilerlediğinde hastanın basit hareketlerde bile yardıma gereksinimi olur.

Kaslardaki sertleşme dinlenme halinde bile gözlenebilr, kaslar istemli olarak gevşetilemez. Bu sertlik bel, sırt, bacak ağrılarına ve kramplara yol açabilir.

Yukarıdaki ana belirtiler dışında Parkinson hastalığında görülen değişik belirtiler de vardır. Bu hastalarda denge bozuklukları, yürüme bozuklukları ve düşmeler oldukça sık görülür. Parkinson hastalığına özgü duruş ve yürüme biçimi vardır. Hastalar baş ve gövdeleri öne eğik, kollar yanda hareketsiz biçimde dururlar.Yürümede öncelikle adım mesafesinin küçüldüğü, sonralrı ise yürümeye başlama ve durabilmenin giderek zorlaştığı göze çarpar. Hasta yürürken de öne eğiktir, kollar yan tarafta hareketsiz haldedir ve bacaklarla koordineli hareket etmez.Hastalığın ileri evrelerinde yürümeye başlamada güçlük çekilir, yürürken durmakta zorlanılır. Denge bozukluğu da olduğundan sık düşmeler olabilir.

Parkinson hastalığında yutma ve konuşma kasları da hastalıktan etkilediğinden yutma ve konuşma bozuklukları da görülür. Yutma esnasında lokmaların gırtlağa takılı kalmasından yakınılır. Ağızda biriken tükürük salgısı da sık yutulamadığından salya artışı varmış izlenimi edinilir. Konuşma başlangıçta fazla etkilenmez. Hastalık ilerledikçe ses kısılır, konuşma vurgusuz, monoton ve giderek de anlaşılmaz hale gelir.
Parkinson hastalığında görülen diğer belirtiler : Göz kırpmada azalma, kabızlık, tansiyon düşmesi, depresyon ve uyku bozukluklarıdır.

Tedavi
Uzun süreli ilaç kullanımını gerektirmesi ve kronik bir hastalık olması nedeni ile hasta ve yakınlarının bu konuda aydınlatılması ve bilinçlendirilmesi gereklidir.

Tedavide temel yaklaşım beyinde eksik olan dopamin maddesinin ilaç şeklinde verilmesidir. Bu hastalıkta sürekli olarak ilaç kullanmak gereklidir. Bu sayede hastanın uzun süreler boyunca fonksiyonel ve kendi işini görebilir halde tutulması mümkün olur.

Hem hastalığın, hem de verilen ilaçları etkilerini izlemek açısından hastanın sürekli ve mümkünse de aynı hekimin kontrolünde olması önerilir.

BAHAT HOSPİTAL
Uzm.Dr. Süreyya ATAUS
Nöroloji Uzmanı

Karşılaştığınız sorunları veya sormak istediğiniz soruları sitemizin iletişim mesajları kısmından iletebilirsiniz.

» Diğer makaleler